Wat is het verschil tussen richtlijnen en normen?
Een richtlijn moet verplicht op een machine toegepast worden, maar een norm niet.

Geschreven door drs. Tim de Jong
Gepubliceerd op 18-02-2026
Verder geldt inhoudelijk dat richtlijnen zich beperken tot de fundamentele eisen (zoals gezondheids- en veiligheidseisen) oftewel het vereiste resultaat. Daartegenover staan de normen waarbij geldt dat normen nadrukkelijk ingaan op vorm en de middelen om het vereiste resultaat te kunnen bereiken.

Wat betreft het verplichte karakter van een richtlijn geldt samenvattend het volgende:

  • Een richtlijn van de Europese Unie is een Europese wet die juridisch bindend is en boven de wetten van de afzonderlijke lidstaten staat. Iedere lidstaat moet de fundamentele eisen die in een Europese richtlijn vermeld worden opnemen in de nationale wetgeving. Daarmee is de toepassing van een richtlijn verplicht. Het meest bekende voorbeeld in het kader van de CE-markering is natuurlijk de Machinerichtlijn. Machines moet hier altijd verplicht aan voldoen.

Wat betreft het niet-verplichte karakter van een norm geldt samenvattend het volgende:

  • Een norm is een algemeen geaccepteerde standaard, en bevat details over technische oplossingen om te voldoen aan de fundamentele eisen die worden gesteld in richtlijnen, zoals bijvoorbeeld aan de veiligheids- en gezondheidseisen van de Machinerichtlijn in geval van machines. Een norm heeft niet de kracht van een wet, en het toepassen van normen is daarmee in beginsel niet verplicht, maar er wordt feitelijk wel verwacht dat de fabrikant een norm toepast. Als de fabrikant afziet van de toepassing van geharmoniseerde normen, dan moet de fabrikant op andere wijze kunnen bewijzen dat zijn machine wel voldoet aan de fundamentele eisen, en daarmee in overeenstemming is met de essentiële veiligheids- en gezondheidseisen van de Machinerichtlijn. Echter, voor niet-geharmoniseerde normen bestaat deze verplichting in beginsel dus niet, waarmee het toepassen van niet-geharmoniseerde normen eigenlijk “beter iets dan niets” is, mede omdat niet-geharmoniseerde normen verder geen wettelijk kader hebben met betrekking tot de Machinerichtlijn.

Bron: Artikel 114 – Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, Rome, 25-03-1957 // Richtlijn 2006/42/EG – Artikel 2 – Definities // Richtlijn 2006/42/EG – Bijlage I – Essentiële veiligheids- en gezondheidseisen betreffende het ontwerp en de bouw van machines // Gids voor de toepassing van Machinerichtlijn 2006/42/EG – 2de uitgave – juni 2010

Solliciteer

"*" geeft vereiste velden aan

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.
Max. bestandsgrootte: 16 MB.